Krakowskie Forum Lokalowe
Krakowskie Forum Lokalowe (KaFeL) – od rozmów o problemach do konkretnych rozwiązań
Problemy lokalowe od lat należą do najczęściej zgłaszanych przez krakowskie organizacje pozarządowe. Wysokie koszty najmu, brak odpowiednich przestrzeni, bariery architektoniczne czy skomplikowane procedury utrudniają wielu organizacjom codzienną działalność.
To właśnie z rozmów z przedstawicielami trzeciego sektora narodził się pomysł powołania Krakowskiego Forum Lokalowego (KaFeL) – miejsca wspólnej pracy organizacji pozarządowych, samorządu i miejskich jednostek nad rozwiązaniami ułatwiającymi dostęp do lokali i przestrzeni potrzebnych do prowadzenia działalności społecznej.
Po ponad roku wspólnej pracy możemy już mówić o konkretnych rezultatach. Są nimi między innymi zmiany zasad najmu miejskich lokali użytkowych oraz przygotowanie wykazu przestrzeni miejskich instytucji kultury otwartych na współpracę z organizacjami pozarządowymi.
Jak powstało Krakowskie Forum Lokalowe?
Prace nad utworzeniem KaFeL rozpoczęliśmy w pierwszych miesiącach 2025 roku. Zależało mi, aby Forum nie było jedynie miejscem wymiany opinii, ale zespołem pracującym nad konkretnymi propozycjami zmian.
Dlatego przeprowadziliśmy otwarty nabór przedstawicieli organizacji pozarządowych. Spośród 18 zgłoszonych organizacji Krakowska Rada Działalności Pożytku Publicznego wybrała pięć:
- Chrześcijańskie Stowarzyszenie Osób Niepełnosprawnych, Ich Rodzin i Przyjaciół „Ognisko”,
- Fundację Freedom Space,
- Fundację Małopolska Izba Samorządowa,
- Stowarzyszenie Rodzin „Zdrowie Psychiczne”,
- Stowarzyszenie Zacięcie.
W pracach Forum uczestniczą również przedstawiciele Krakowskiej Rady Działalności Pożytku Publicznego, Komisji Dialogu Obywatelskiego oraz radni Rady Miasta Krakowa.
Pierwsze posiedzenie odbyło się 30 czerwca 2025 roku. Kolejne spotkania pozwoliły uporządkować postulaty organizacji i rozpocząć rozmowy o możliwych zmianach.
Od postulatów do nowych zasad najmu lokali
Podczas spotkań KaFeL zajmowaliśmy się między innymi preferencyjnymi warunkami najmu, wysokością kaucji, dostępnością architektoniczną, możliwościami adaptacji i współdzielenia lokali oraz potrzebami podmiotów ekonomii społecznej.
Ważnym partnerem tych prac był Zarząd Budynków Komunalnych, którego przedstawiciele uczestniczyli w rozmowach i przygotowywaniu rozwiązań.
W 2026 roku weszły w życie nowe regulacje dotyczące najmu miejskich lokali użytkowych:
Nowe zasady obowiązują od 1 września 2026 roku.
Krakowskie Forum Lokalowe uczestniczyło w konsultowaniu i opiniowaniu projektowanych rozwiązań. Nie wszystkie zgłoszone postulaty zostały uwzględnione, jednak organizacje miały możliwość bezpośredniego przedstawiania swoich potrzeb i propozycji osobom odpowiedzialnym za miejską politykę lokalową.
Uważam to za jeden z najważniejszych efektów naszej współpracy.
Miejskie instytucje kultury otwarte na organizacje pozarządowe
Nie każda organizacja potrzebuje własnego lokalu na stałe. Często wystarczy dostęp do sali na warsztaty, spotkania z mieszkańcami, szkolenia czy wydarzenia społeczne.
Dlatego jednym z ważnych kierunków prac KaFeL stała się współpraca z miejskimi instytucjami kultury.
Dzięki zaangażowaniu Wydziału Kultury oraz Pełnomocnika Prezydenta Miasta Krakowa ds. Kultury przygotowano zestawienie miejskich instytucji kultury deklarujących możliwość udostępniania swoich przestrzeni organizacjom pozarządowym.
Znalazły się w nim między innymi domy i ośrodki kultury, muzea oraz inne instytucje dysponujące przestrzeniami, które mogą służyć realizacji działań społecznych, edukacyjnych i kulturalnych.
Co ważne, zestawienie zawiera nie tylko nazwy instytucji, ale również informacje o warunkach korzystania z pomieszczeń i dane kontaktowe. W zależności od charakteru przedsięwzięcia i możliwości instytucji współpraca może obejmować także bezpłatne udostępnienie przestrzeni.
Zachęcam organizacje pozarządowe do zapoznania się z przygotowanym wykazem i bezpośredniego kontaktu z instytucjami.
Lokale udostępniane przez miejskie instytucje kultury – informacje dla organizacji pozarządowych
To praktyczny rezultat prac Forum, który może ułatwić organizacjom prowadzenie działań bez konieczności ponoszenia stałych kosztów utrzymywania własnego lokalu.
Co dalej z KaFeL?
Przyjęcie nowych zasad najmu nie kończy naszej pracy. Przed nami monitorowanie ich funkcjonowania, zbieranie doświadczeń organizacji i przygotowywanie kolejnych propozycji usprawnień.
Chcemy również kontynuować rozmowy o możliwościach wykorzystania przestrzeni pozostających w dyspozycji innych miejskich jednostek.
Planujemy spotkania z przedstawicielami Wydziału Edukacji, Zarządu Infrastruktury Sportowej oraz Zarządu Zieleni Miejskiej. Zależy nam na rozpoznaniu możliwości współpracy z organizacjami pozarządowymi przy wykorzystaniu infrastruktury edukacyjnej, sportowej i terenów zieleni miejskiej.
Wspólnie możemy więcej
Dotychczasowa działalność KaFeL pokazała, że współpraca organizacji pozarządowych z samorządem może prowadzić do konkretnych zmian.
Dziękuję przedstawicielom organizacji za zaangażowanie i dzielenie się doświadczeniami, radnym Rady Miasta Krakowa za udział w pracach Forum, a całej Radzie za przyjęcie uchwały dotyczącej nowych zasad najmu.
Dziękuję również pracownikom Wydziału Polityki Społecznej, Równości i Zdrowia, Zarządu Budynków Komunalnych, Wydziału Przedsiębiorczości i Innowacji, Wydziału Kultury oraz Pełnomocnikowi Prezydenta Miasta Krakowa ds. Kultury za współpracę i wsparcie.
Chciałbym, aby Krakowskie Forum Lokalowe pozostało miejscem, w którym organizacje nie tylko zgłaszają problemy, ale również uczestniczą w przygotowywaniu rozwiązań.
W tej zakładce będę zamieszczał informacje o kolejnych spotkaniach KaFeL, notatki z posiedzeń, wypracowane stanowiska, przyjęte rozwiązania oraz materiały dotyczące miejskiej polityki lokalowej.
Zachęcam do śledzenia naszych działań i zgłaszania kolejnych tematów. Nadal jest o czym rozmawiać.
Artur Buszek
Pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. Organizacji Pozarządowych